yahoo
TỔNG ĐÀI TƯ VẤN
1900.6180

Say nắng, say nóng: nguyên nhân, xử trí và dự phòng  03:10 04/10/2017

Say nắng, say nóng là hiện tượng thường gặp trong mùa hè khi thời tiết nóng nực hay làm việc lâu ngoài trời nắng nóng. Khi bị say nắng, say nóng nếu không được xử trí kịp.. [..]

Say nắng, say nóng là hiện tượng thường gặp trong mùa hè khi thời tiết nóng nực hay làm việc lâu ngoài trời nắng nóng. Khi bị say nắng, say nóng nếu không được xử trí kịp thời có thể gây ra các biến chứng và để lại các di chứng thần kinh không hồi phục, thậm chí tử vong.


Say nắng say nóng là tình trạng trung tâm điều nhiệt mất kiểm soát hoàn toàn, dẫn tới tăng thân nhiệt quá mức, thường trên 40 độ C, thường kèm theo đáp ứng viêm hệ thống dẫn tới tổn thương cơ quan đích cùng với tổn thương thần kinh.

1. Yếu tố nguy cơ

- Tập luyện và lao động lâu trong môi trường nắng nóng

- Khát, không uống đủ nước theo nhu cầu cơ thể

- Mặc quần áo không phù hợp (quá dầy, bí, không thấm mồ hôi)

- Cơ thể yếu, thiếu sự thích nghi với khí hậu do thay đổi môi trường sống và làm việc.

- Tuổi quá cao > 65 tuổi hoặc quá nhỏ < 4 tuổi

- Dùng một số loại thuốc làm giảm tiết mồ hôi: chẹn beta, kháng cholinergic, lợi tiểu, Ethanol, kháng histamine.

- Một số tình trạng bệnh lý: béo phì, tiểu đường, tim mạch, bỏng rộng, rối loạn nội tiết, sốt...

2. Các biểu hiện say nắng, say nóng

Hai đặc điểm chính của say nắng, say nóng là tăng thân nhiệt và triệu chứng thần kinh trung ương.

- Tăng thân nhiệt > 40 độ C, da nóng và khô, mệt lả, đau đầu, hoa mắt chóng mặt, đỏ mặt, buồn nôn, nôn mửa và tiêu chảy.

- Suy chức năng thần kinh xảy ra đột ngột ở 80% các trường hợp: gồm giảm khả năng đánh giá, cử chỉ kỳ cục, ảo giác, thay đổi ý thức, lẫn lộn, mất định hướng và hôn mê, co giật, chuột rút....

- Rối loạn tuần hoàn, hô hấp: tăng nhịp tim, tăng nhịp thở, hồi hộp đánh trống ngực, và cuối cùng là ngất, hôn mê, trụy tim mạch, tử vong.

3. Cách xử trí cấp cứu

- Đưa bệnh nhân ra khỏi môi trường nóng, cởi bỏ quần áo, chuyển tới nơi bóng râm, lên xe mát hay nhà mát, gọi ngay cấp cứu

- Hỗ trợ hô hấp, tuần hoàn bằng đặt đường truyền TM, thở oxy, thông khí hỗ trợ nếu có chỉ định

- Làm mát tức thì bằng bất kỳ phương tiện gì sẵn có:

+ Áp nước ấm trên người bệnh nhân sau đó dùng quạt để tăng quá trình bốc hơi

+ Áp gói nước đá lên người bệnh nhân vùng cổ, nách, bẹn là những vùng có nhiều mạch máu lớn để hạ nhiệt

4. Cách phòng chống say nắng, say nóng

- Không làm việc quá lâu ngoài trời nắng hoặc trong môi trường nóng bức cũng như tránh các hoạt động thể lực quá sức.

- Nên định kỳ sau khoảng 45 phút hay 1 tiếng làm việc thì nghỉ ngơi ở nơi thoáng mát từ 15 - 20 phút.

- Trang bị đầy đủ thiết bị chống nắng khi lao động, làm việc ngoài trời nắng như quần áo bảo hộ lao động, mũ, nón, kính,…

- Môi trường làm việc cần thoáng mát, thông khí tốt, đặc biệt là các công xưởng, hầm lò.

- Thường xuyên uống nước dù chưa khát. Nên uống nhiều nước có pha muối hoặc tốt nhất là uống dung dịch oresol, nước trái cây.

- Nếu có biểu hiện mệt lả, chóng mặt cần nghỉ ngơi ngay ở chỗ râm mát và hạ nhiệt cơ thể bằng các biện pháp.

>>>Các bài viết khác : Dự phòng say nắng mùa hè, Phòng chống các bệnh mùa hè ở trẻ nhỏ?