yahoo
TỔNG ĐÀI TƯ VẤN
1900.6180

Tư vấn sức khỏe trẻ em: Hen phế quản (kì 3)  12:11 22/11/2012

Điều trị hen phế quản cần tuân thủ theo đúng phác đồ, để kiểm soát tốt cơn hen. [..]

Tư vấn sức khỏe trẻ em: Hen phế quản (kì 3)

1. ĐIỀU TRỊ

-        Điều trị hen phế quản chủ yếu là chống lại 3 yếu tố bệnh sinh của hen:

+        Co thắt phế quản.

+        Phù nề viêm nhiễm niêm mạc phế quản.

+        Tăng tính phản ứng phế quản, tăng tiết các chất nhầy, dịch phế quản.

 

1.1. Mục đích đánh giá hiệu quả điều trị hen

-        Hạn chế tối đa xuất hiện các cơn hen, đặc biệt là các cơn hen nặng.

-        Hạn chế tối đa sự xuất hiện các triệu chứng của hen.

-        Hạn chế các đợt tái phát của bệnh.

-        Giảm bớt các trường hợp đến khám cấp cứu bệnh viện.

-        Hạn chế sử dụng các thuốc giãn phế quản.

-        Hạn chế tác dụng phụ của thuốc.

-        Phục hồi chức năng phổi, bảo đảm các hoạt động bình thường cho trẻ (kể cả luyện tập), tạo điều kiện cho trẻ hoà mình các hoạt động xã hội.

-        PEF 24 giờ thay đổi < 20%.

-        PEF gần như bình thường > 80%.

 

1.2 Điều trị cắt cơn

1.2.2 Chống co thắt phế quản có thể dùng các loại thuốc sau

a) Thuốc kích thích B2

-        Được dùng phổ biến hơn vì có tác dụng chọn lọc trên phế quản.

-        Có thể dùng đường uống hoặc đường tiêm hoặc khí dung nhưng khí dung thường được dùng vì tác dụng nhanh và ít tác dụng toàn thân.

* Albuterol (Salbutamol - Ventolin) :

-        Liều 0,15 mg/kg/lần (liều tối đa 5 mg) sau đó có thể nhắc lại sau 20 - 30 phút cho đến khi đáp ứng tốt.

-        Có nhiều dạng:

+        Albuterol khí dung: Albuterol pha chế sẵn dưới dạng dung dịch 0,5% (5 mg/ml) và pha loãng với 2 - 3 ml dung dịch muối NaCl 0,9%.

à Ưu điểm của khí dung là liều lượng có thể giảm hơn, tác dụng nhanh hơn và tránh được những tác dụng phụ so với thuốc tiêm.

+        Có thể dùng phun mù với oxy 6 lít/phút khi có suy hô hấp nặng: vừa tránh được thiếu O2 máu vừa góp phần điều trị tốt.

+        Salbutamol dạng uống: tác dụng chậm. Dạng viên 2mg hoặc siro 2mg/5ml với liều:

·        

Chia 3-4 lần

 
Trẻ 2-5 tuổi: 1-2 mg/kg/ngày.

·         Trẻ 6-12 tuổi: 2 mg/kg/ngày.

*  Terbutaline (Bricanyl):

-        Là chất kích thích b2 adrenergic chọn lọc à dạng tiêm có thể dùng thay thế Epinephrine.

-        Ưu điểm: giãn phế quản mạnh, không gây co mạch ngoại vi, tác dụng kéo dài hơn đến 4h

-        Dạng khí dung hoặc tiêm dưới da.

-        Liều: 

+        Tiêm dưới da thường dùng: 0,01 ml/kg/lần - dung dịch 1%o. (tối đa 0,25ml).

+        Tác dụng kéo dài 4h, có thể nhắc lại nếu cần thiết sau 20 - 30 phút.

 

b) Epinephrin (adrenalin)

-        Là thuốc đã được sử dụng từ lâu nhưng thuốc tác dụng lên cả hệ α và β nên còn  tác dụng kích thích tim mạch à xu hướng hiện nay ít dùng.

-        CĐ: thường được dùng khi không đáp ứng với kích thích b2 adrenergic.

-        Dạng tiêm dưới da hoặc khí dung.

-        Liều: 

+        0,01 ml/kg/lần, dung dịch 1%o tác dụng kéo dài 4h.

+        Tổng liều không nên quá 0,3 ml.

+        Lặp lại sau 20 - 30 phút nếu kết quả không tốt.

 

c) Nhóm xanthin

*        Aminophilin:

-        Chỉ định: nếu đáp ứng không tốt với thuốc giãn phế quản tác dụng nhanh dạng xịt hoặc Epinephrin có thể dùng Aminophilin tiêm tĩnh mạch.

-        Liều 3 - 5 mg/kg/lần tiêm tĩnh mạch chậm trong 5 - 15 phút.

 

*        Theophilin:

-        Dạng:

+        Uống 10 mg/kg/ngày.

+        Có thể kết hợp với thuốc kích thích b2 adrenergic dạng khí dung sẽ cho kết quả tốt.

-        Tác dụng phụ nhiều, ở trẻ em có thể gây cơn co giật liên tục cho tới chết.

à Hai nhóm này đều ít dùng do tác dụng phụ.

 

1.2.2 Chống viêm niêm mạc phế quản, chống phù nề

-        Corticoid:

+        Chủ yếu là dùng xịt: tác dụng chống viêm giảm phù nề tốt với liều thông thường; giúp ngăn chặn cơn hen.

+        Tiêm tĩnh mạch trong điều trị các trường hợp cơn hen nặng.

-        Kháng sinh: khi có bội nhiễm có thể dùng kháng sinh thông thường. Không lạm dụng kháng sinh trong điều trị hen phế quản.

 

1.2.3 Chống ứ đọng các chất nhầy-dính phế quản

-        Thuốc làm lỏng chất xuất tiết như a - chymotrypsin.

-        Cung cấp đủ nước: cho trẻ uống hoặc truyền dịch à tạo điều kiện làm lỏng các chất dịch.

-        Hút thông đờm rãi, thở Oxy.

-        Dùng kháng sinh và corticoid khi cần thiết.

 

1.2.4 Điều trị trong các trường hợp nặng

-        Điều chỉnh rối loạn điện giải.

-        Điều chỉnh rối loạn thăng bằng kiềm - toan à chống toan máu bằng dung dịch NaHCO3.

-        Điều trị suy hô hấp, thông khí nhân tạo khi có tình trạng suy hô hấp nặng, điều trị bằng phương pháp thông thường không kết quả.

 

1.3 Điều trị ngoài cơn

-        Đề phòng và loại trừ tất cả những yếu tố thuận lợi có thể làm phát sinh cơn hen:

+        Các thức ăn có khả năng gây dị ứng, đặc biệt các thức ăn có nguồn gốc ĐV như nhộng, tôm, cua, cá, trứng... mà BN đã từng bị dị ứng.

+        Giữ cho nhà cửa thoáng mát. Giảm bớt hoặc loại trừ những dị nguyên như khói thuốc lá, bụi nhà, lông súc vật....

-        Điều trị giải mẫn cảm đặc hiệu khi phát hiện được dị ứng nguyên qua test ngoài da.

-        Chăm sóc tinh thần, nâng cao thể trạng.

-        Có thể dùng các loại thuốc:

+        Corticoid dạng xịt để ngừa cơn hen.

+        Kháng Histamin dạng xịt như Cromoglicat để kéo dài khoảng cách cơn hen.

+        Thuốc giãn phế quản dạng xịt (Ventolin) cần phải luôn được mang theo để cắt cơn khi lên cơn hen cấp.

-        Loại trừ các gai kích thích và các ổ viêm nhiễm ở TMH và đường HH trên.

-        Không khí trị liệu: thay đổi môi trường khí hậu, chuyển chỗ ở sang những vùng có khí hậu thích hợp .

-        Thể dục liệu pháp tập thở, làm co giãn phổi tốt, bơi là một môn thể thao thích hợp.

-        Phục hồi chức năng sinh lí, tinh thần, kinh tế và xã hội cho bệnh nhân.

-        Giáo dục sức khỏe cho trẻ và gia đình trẻ để có được sự hợp tác tốt, đạt hiệu quả cao nhất trong điều trị.

 

 Nếu bạn có thắc mắc về các vấn đề hoặc cách sử dụng thuốc điều trị hen phế quản hãy gọi điện đến tổng đài tư vấn sức khỏe 1900.6180 để nhận được sự tư vấn cụ thể.

BS. Đoàn Hằng 

 

 

 Tag: suc khoe tre em,  tu van suc khoe, suc khoe va doi song